Veli Ağbaba’dan Kayısı İddialarına Sert Çıkış

Veli Ağbaba’dan Kayısı İddialarına Sert Çıkış

“Bu Sadece Bir Ticaret Meselesi Değil, Devlet Ciddiyeti Meselesidir”

Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Malatya Milletvekili Veli Ağbaba, son günlerde yeniden kamuoyunun gündemine taşınan kaçak kayısı ithalatı iddialarına ilişkin sert bir açıklama yaptı. Özellikle bazı ürünlerin gümrüklerde “pirinç” beyanıyla ülkeye sokulduğu yönündeki iddiaların araştırılması gerektiğini belirten Ağbaba, bunun yalnızca Malatya ekonomisini değil, Türkiye’nin ticari güvenilirliğini de doğrudan ilgilendirdiğini ifade etti.

Kayısı Üzerinden Yürüyen Büyük Risk

Malatya ekonomisinin lokomotifi olan kayısı, yalnızca bir tarım ürünü değil; kentin kimliği, markası ve on binlerce ailenin geçim kaynağı olarak görülüyor. Türkiye’nin dünya kuru kayısı ihracatındaki güçlü konumu dikkate alındığında, ürünün itibarına yönelik her iddia hem iç piyasa dengelerini hem de dış ticaret güvenini sarsabilecek potansiyele sahip.

Ağbaba, daha önce de Özbekistan ve İran gibi ülkelerden kaçak yollarla kayısı getirildiği yönündeki iddiaların ihracatı tehdit edebileceğini dile getirmişti. Özellikle nisan ayında yaşanan zirai don olayının Malatya’daki üretimi ciddi biçimde etkilediği bir dönemde, piyasaya düşük vergili ya da usulsüz ithal ürün sürülmesinin üreticiyi daha da zor durumda bırakabileceğine dikkat çekti.

“Bu Sıradan Bir Tartışma Değil”

Milletvekili Ağbaba, konunun yalnızca ticari bir anlaşmazlık olmadığını vurgulayarak şunları kaydetti:

“Malatya’nın dünya markası olan kayısısı üzerinden ortaya atılan bu iddia, sıradan bir tartışma değildir. Eğer gümrüklerde ‘pirinç’ beyanıyla ‘kayısı’ ithal edildiği doğruysa, bu sadece Malatya’ya değil, Türkiye Cumhuriyeti devletinin ciddiyetine vurulmuş ağır bir darbedir.”

Bu sözlerle birlikte tartışmanın boyutu ekonomik olmaktan çıkarak kurumsal güven ve kamu denetimi meselesine taşınmış oldu.

Üreticinin Yükü Ağırlaşıyor

Son yıllarda artan gübre, mazot, zirai ilaç ve işçilik maliyetleri nedeniyle üreticinin ciddi bir mali baskı altında olduğu biliniyor. Ürününü değerinde satamayan çiftçi, ihracat pazarlarında yaşanan dalgalanmalarla da karşı karşıya kalıyor.

Ağbaba’ya göre, bu tabloya bir de usulsüz ithalat iddiaları eklenirse, durum üretici açısından daha da ağırlaşacak:

“Kayısı üreticisi zaten maliyetler altında eziliyor. Şimdi bir de düşük vergili ya da sahte beyanla yapılan ithalat iddiaları varsa, bunun adı üreticiye ihanettir.”

Bu açıklama, sorunun yalnızca rekabet meselesi değil; aynı zamanda adil ticaret ve kamu vicdanı meselesi olarak görüldüğünü ortaya koyuyor.

Gümrük Denetimi Tartışması

İddiaların merkezinde yer alan konu ise gümrük denetimleri. Eğer gerçekten ürün farklı bir beyanla ülkeye sokuluyorsa, bu durum iki ihtimali gündeme getiriyor:

• Gümrüklerde ciddi bir denetim zafiyeti
• Ya da bilinçli bir göz yummanın varlığı

Ağbaba, “Türkiye Cumhuriyeti bir hukuk devletidir; gümrük kapıları yol geçen hanı değildir.” diyerek, devlet kurumlarının şeffaflık içinde hareket etmesi gerektiğini vurguladı.

Bakanlıklara ve Yargıya Açık Çağrı

Milletvekili Ağbaba, konunun aydınlatılması için ilgili kurumlara doğrudan çağrıda bulundu:

• Ticaret Bakanlığı: Gümrük kayıtlarını kamuoyuyla paylaşmalı
• Gümrükler Genel Müdürlüğü: Kapsamlı inceleme başlatmalı
• Tarım ve Orman Bakanlığı: İthal edilen ürünlerin niteliği konusunda açıklama yapmalı
• Cumhuriyet Savcılıkları: İddialar karşısında resen soruşturma başlatmalı

“İddia doğruysa sorumlular hangi makamda olursa olsun hesap vermelidir” diyen Ağbaba, sürecin takipçisi olacaklarını belirtti.

Sonuç: İtibar Meselesi

Kayısı, Malatya için yalnızca ekonomik bir ürün değil; aynı zamanda küresel bir marka değeri taşıyor. Böyle bir ürüne ilişkin kaçak ya da usulsüz ithalat iddiaları, yalnızca üreticinin gelirini değil, Türkiye’nin tarımsal ihracattaki güvenilirliğini de doğrudan etkileyebilir.

Bu nedenle mesele, bir parti tartışmasının ötesinde;

• Şeffaflık,
• Denetim,
• Hukukun üstünlüğü
  ve
• Üreticinin korunması

başlıklarında ele alınması gereken ciddi bir kamu politikası sorunu olarak değerlendiriliyor.

Önümüzdeki günlerde ilgili bakanlıklardan gelecek açıklamalar, hem üreticinin hem de kamuoyunun beklentisini karşılayıp karşılamayacağını gösterecek. Ancak şimdiden net olan bir gerçek var: Kayısının itibarı, Malatya’nın ve Türkiye’nin itibarıdır.