Malatya’dan Sessiz Sürgün: Deprem Değil, Yönetim Göç Ettirdi

6 Şubat’tan Sonra Malatya’yı Kim Boşalttı?

6 Şubat 2023 depremleri Malatya’yı yıktı;
ama Malatya’yı boşaltan deprem olmadı.

Deprem bir doğa olayıydı.
Ancak üç yıl sonra gelinen noktada yaşanan kitlesel göç, açık ve tartışmasız biçimde siyasi ve idari bir başarısızlığın sonucudur.

Bugün Malatya, Türkiye’de deprem sonrası en fazla nüfus kaybeden illerden biri.
Bu tablo, “asrın felaketi” bahanesiyle geçiştirilemez. Çünkü felaket geçti, ama yönetim zaafı kalıcılaştı.

Göçün Adı Konulmalı: Bu Bir İhmal Zinciridir

Deprem sonrası Malatya’dan on binlerce insan gitti.
Soru şu: Neden geri dönmüyorlar?

Çünkü:

• Barınma çözümleri geç kaldı
• Kalıcı konutlar zamanında teslim edilmedi
• İşyerleri ayağa kaldırılmadı
• Esnaf yalnız bırakıldı
• Gençlere iş, ailelere gelecek sunulmadı

Yani Malatyalıya şu mesaj verildi:

“Bekle, sabret, bir gün olur.”

Ama insanlar hayatlarını bekleyerek kurmaz.
Hayat devam eder.
Malatyalı da gittiği yerde hayat kurdu.

Yetki Kimdeydi, Sorumluluk Kimde?

Burada artık açık konuşmak gerekir:

• Merkezi idare yetkiyi aldı
• Yerel yönetimler etkisizleştirildi
• Kararlar Ankara’dan verildi
• Şehir, kendi kaderine yabancılaştırıldı

Malatya’nın yeniden inşası, şehrin kendisine sorulmadan,
şehir dışı akıllarla planlandı.

Sonuç ne oldu?

• Malatya bir “yaşam alanı” olarak cazibesini kaybetti
• İnsanlar dönmek istemedi
• Gençler geri gelmedi
• Aileler çocuklarının geleceğini başka şehirlerde aradı

Bu, plansızlığın değil;
yanlış planın sonucudur.

Konteyner Kent Gerçeği: Başarısızlığın En Somut Delili

2026’ya gelinmiş,
hâlâ on binlerce Malatyalı konteynerde yaşıyor.

Bu şu demektir:

• Devlet, “geri dön” dediği insana yaşayacak bir şehir sunamadı
• Konteyner geçici değil, fiilen kalıcı hale geldi
• Göç riski hâlâ sürüyor

Bir şehirde insanlar üç yıl sonra hâlâ konteynerdeyse,
orada imar değil, idare sorunu vardır.

Göçün Profili Her Şeyi Anlatıyor

Malatya’dan kimler gitti?

• Gençler
• Çalışanlar
• Üretenler
• Çocuklu aileler

Kimler kaldı?

• Yaşlılar
• Geliri düşük haneler
• Gitme imkânı olmayanlar

Bu, bir şehrin geleceği açısından en tehlikeli göç tipidir.

Ama bu tabloyu durduracak tek bir kapsamlı sosyal politika açıklanmadı.

Ne istihdam planı var,
ne gençlere yönelik dönüş teşviki,
ne de Malatya’yı yeniden cazip kılacak bir vizyon.

Siyasi İktidarın Büyük Yanılgısı

İktidar şunu sandı:

“Binaları yaparsak insanlar döner.”

Yanıldı.

İnsanlar sadece beton için dönmez.
İnsanlar iş için, eğitim için, güven için, gelecek için döner.

Malatya’da bunların hiçbiri net olarak sunulmadı.

Bu yüzden göç kalıcılaştı.

Yerel Temsil Nerede?

Bir diğer kritik soru:

Malatya’nın derdini kim anlatıyor?

• Kaç milletvekili Malatya’daki göçü Meclis’te gündeme taşıdı?
• Kaç kez “neden insanlar dönmüyor” sorusu soruldu?
• Kaç somut çözüm önerildi?

Sessizlik hâkim.

Bu sessizlik, Malatya’nın kaderine razı olunduğunu gösteriyor.

Sonuç: Malatya Depremle Değil, Sahipsizlikle Küçüldü

Bugün Malatya’da yaşanan nüfus kaybı:

• Doğal değil
• Kaçınılmaz değil
• Kabul edilebilir hiç değil

Bu, yanlış yönetimin,
geciken kararların,
şehirden kopuk siyaset anlayışının sonucudur.

Malatya küçülüyorsa,
bu sadece yer kabuğunun değil,
siyasi aklın çöküşüdür.

Net Gerçek Şudur:

Deprem Malatya’yı yıktı.
Ama Malatya’yı boşaltan,
yanlış yönetimdir.